हाळद लागवड खत नीवोजन

Question

Anurag Gupta · Accepted Answer

हल्दी लागवडीत खत व्यवस्थापन (नीवोजन) फार महत्त्वाचं असतं कारण त्यामुळे कंदाची (मुळे) वाढ, उत्पादन आणि दर्जा सुधारतो. मी तुला सविस्तर सांगतो:

शेतीची पूर्वतयारी करताना, म्हणजेच शेती नांगरताना, शेवटच्या नांगरटीत 25-30 टन प्रति हेक्टर चांगली कुजलेली शेणखत किंवा कंपोस्ट टाकावी. हे जमिनीत मिसळल्याने मातीची सुपीकता वाढते आणि मुळांची पकड चांगली होते.

रासायनिक खतांच्या बाबतीत, हल्दीला नत्र (N), स्फुरद (P), आणि पालाश (K) यांची गरज असते. शिफारस केलेला प्रमाण:

150 किलो नत्र (N)

60 किलो स्फुरद (P₂O₅)

150 किलो पालाश (K₂O) प्रति हेक्टर

हे खत तीन टप्यात विभागून द्यायचं असतं:
1️⃣ लागवडीवेळी: पूर्ण स्फुरद आणि पालाश + नत्रचं 1/3 भाग
2️⃣ 45 दिवसांनी (पहिली आळवणी): नत्रचं 1/3 भाग
3️⃣ 90 दिवसांनी (दुसरी आळवणी): उरलेला नत्र

जर तुम्ही सेंद्रिय शेती करत असाल, तर वर्मी कम्पोस्ट, पंचगव्य, जीवामृत वापरल्यास उत्तम परिणाम दिसून येतील. याशिवाय, झिंक, मॅग्नेशियम आणि गंधक अशा सूक्ष्म अन्नद्रव्यांची उणिव असल्यास फवारणी किंवा माती परीक्षणानुसार त्याची भर द्यावी.

महत्त्वाचं म्हणजे पाणी व्यवस्थापन योग्य असणं आवश्यक आहे — पाणी जास्त झाल्यास कंदांना कुज येते आणि कमी झाल्यास उत्पादन घटतं.